دو فصلنامه بین‌المللی «پژوهش‌های نوین ادبی»

دو فصلنامه بین‌المللی «پژوهش‌های نوین ادبی»

نوآوری، تجزیه و ترکیب اوزان در غزل معاصر با تکیه بر اشعار آرش آذرپیک

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده
کارشناسی گروه الهیات فقه و مبانی حقوق، دانشکده الهیات، دانشگاه پیام نور، مرکز اسلام آباد غرب، کرمانشاه، ایران.
چکیده
وزن و موسیقی یکی از ساحت‌های کلمه است که با تأکید بر جوهرة گفتاری، نوشتاری و معنایی نمود و بروز یافته هر چند تأکید اصلی بر جوهره‌آوایی-گفتاری است. وزن و موسیقی تا انقلاب نیما به تبعیت از غزل کلاسیک سروده می‌شد اما با انقلاب نیما و جنبش سیمین بهبهانی در غزل معاصر، وزن عروضی و موسیقی غزل دست‌خوش تغییر شد. شاعران پسا‌سیمینی در وزن عروضی و موسیقی نوآوری نداشته‌ و اغلب از وزن‌های جویباری بهره برده‌اند اما آرش آذرپیک یکی از ادامه دهندگان راه سیمین است که در وزن‌های ابداعی و با بسامد فراوان غزل سروده و دست به نوآوری زده است. مقالة حاضر که با هدف بررسی میزان نوآوری، تجزیه و ترکیب اوزان عروضی در غزل معاصر با تکیه بر موسیقی شعر آذرپیک و با روش توصیفی تحلیلی و با استفاده از منابع کتابخانه‌ای گردآوری شده؛ به دنبال یافتن پاسخ برای این پرسش‌هاست: آذرپیک برای برون رفت از محدودیت فرم بیرونی غزل (موسیقی و وزن) چگونه عمل کرده؟ او به عنوان یکی از کسانی که در دو دهة 80-90  به نوآوری در فرم درونی دست زده‌اند؛ مبدع وزن تازه ‌یا نوآوری در حیطة وزن بوده است؟ ابداعات او کدامند؟ ما ابتدا وزن‌های پرکاربرد، نوآور و کلاسیک در اشعار آذرپیک و سپس وزن‌های سنتی، سیمینی و وزن نو جدا و تحلیل نمودیم و برای هرکدام نمونه آورده و نهایتا عملکرد نوآورانة آذرپیک مورد بررسی قرار گرفت و این نتیجه به دست آمد که آذرپیک جزء معدود غزل‌سرایان پساسیمینی است که در ساحت وزن و موسیقیِ غزل مبدع و نوآور است.
کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله English

e Innovation, analysis and combination of prosody in contemporary sonnets (based on the poems of Arash Azarpeyk)

نویسنده English

Ario hemmati
BA, Department of Theology, Jurisprudence and Fundamentals of Law, Faculty of Theology, Payam Noor University, Islamabad West Center, Kermanshah, Iran.
چکیده English

Prosody is one of the areas of the word that has been developed by emphasizing the essence of speech, writing and meaning, although the main emphasis is on the essence of phonetic-speech. Until the Nima Revolution, the prosody was written according to the classical ghazal. But with Nima's Revolution and Simin Behbahani's Movement in contemporary ghazal, the prosody and rhythmic structure of ghazal also underwent changes. This article has been compiled and edited with the general aim of investigating the level of innovation, analysis and combination of the prosody in contemporary ghazals based on the prosody of Arash Azarpeyk's poems. Considering that none of the poets after Simin have innovated in the prosody and rhythmic structure and they have often used Jooybari prosody, Arash Azarpik is one of the successors of Simin's way, who wrote ghazals in his innovative prosody with a great frequency and has started to innovate in this field as well. In this article, the widely used, innovative and classic prosodies which will be mentioned are analyzed. In the end, according to the evidence, we come to the conclusion that Azarpeyk is one of the few post-Semin ghazal poets who is creative and innovative in the field of ghazal prosody and rhythmic structure.

کلیدواژه‌ها English

Weight
New weights
Simini weights
Arash Azarpik
آذرپیک، آرش (1383)، لیلازانا دختر اسطوره‌های سرزمین من، قم: قم
آذرپیک، آرش (1397)، دوشیزه به عشق باز می‌گردد، کرمانشاه: دیباچه
پورخالقی، مه‌دخت؛ تاک، آمنه (1389)، «نوآوری، تجزیه و ترکیب اوزان عروضی در غزل معاصر»، پرنیان سخن، صص 2656-2671
پورنامداریان، تقی (1381)، سفر در مه، تهران: نگاه
شمیسا، سیروس (1362)، انواع ادبی، چاپ 6، تهران: فردوس
شفیعی کدکنی، محمدرضا ( 1373)، موسیقی شعر، تهران، آگاه
حقوقی، محمد (1377)، شعر نو از آغاز تا امروز، جلد اول، تهران: ثالث
حسن‌لی، کاووس (1383)، گونه‌های نوآوری در شعر معاصر، تهران: ثالث
خانلری، پرویز (1333)، نغمة حروف، مجلة سخن، شمارة 5
طوسی، خواجه نصیرالدین ( 1369)، معیارالاشعار، با تصحیح، جلیل تجلیل، تهران: جامی
زرین کوب، عبدالحسین (1356)، شعر بی دروغ شعر بی نقاب، چاپ 7، تهران: علمی
مدرسی، فاطمه؛ کاظم زاده، رقیه (1389) «بررسی موسیقی در غزل‌های سیمین بهبهانی، حسین منزوی و محمد علی بهمنی»، مجلة زبان و ادبیات فارسی، شمارة 3، صص 179-163
وحیدیان کامیار، تقی (1369)، وزن و قافیه شعر فارسی، چاپ 2، تهران: مرکز نشر