دو فصلنامه بین‌المللی «پژوهش‌های نوین ادبی»

دو فصلنامه بین‌المللی «پژوهش‌های نوین ادبی»

تجلی فرهنگ باستان ایران در اندیشه و بیان هنری شاهنامه فردوسی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 دانشجوی کارشناسی، گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشکده تربیت معلم، پردیس شهید مطهری، زاهدان، ایران.
2 استادیار گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشکده تربیت معلم، پردیس شهید مطهری، دانشگاه فرهنگیان، زاهدان، ایران.
چکیده
آموزه ‌های فکری و مبانی اندیشگی شاهنامه بهترین نمونه و الگو برای بنیاد جامعه‌ای مطلوب و آراسته به اصول انسانی است؛ چنان که برخی از محققان ، جهان بینی فردوسی را بهترین الگو برای پی‌ریزی جهانی متعادل همراه با سعادت نسبی دانسته‌اند. «خرد»، «داد» و «دهش» سه رکن اصلی اندیشۀ فردوسی را در شاهنامه تشکیل می‌دهند و در کنار آنها مفاهیمی همچون شادزیستن، عبرت آموزی و تأمل در دنیای فانی، معمای مرگ و تقدیر، آزادی و آزادگی و بسیاری مفاهیم دیگر... در بیان هنرمندانۀ سراینده کاخ بلند نظم، مجال بروز یافته‌اند.

کارکردهای زبانی شاهنامه و دامنۀ ظرفیت سازیهای زبانی و دغدغه‌های ارزندۀ چهرۀ ماندگار فرهنگ ایران برای پی‌ریزی بستری از عناصر و امکانات زبان فارسی و نامها و واژه‌های اصیل فارسی، ازدیگر وجوه اهمیت حماسه ملی ایران است که در این مقاله به صورت کلی به آن اشاره شده است. همچنین بیان هنری فردوسی در سه محور «سادگی زبان»، «لحن و موسیقی» و «اصول بلاغی و بدیعی» تحلیل و بررسی شده است.
کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله English

The Manifestation of Ancient Iranian Culture in the Thought and Artistic Expression of Ferdowsi's Shahnameh

نویسندگان English

ayob achak 1
masoud narouie 2
1 Bachelor's student, Department of Persian Language and Literature, Faculty of Teacher Education, Shahid Motahari Campus, Zahedan, Iran.
2 Assistant Professor, Department of Persian Language and Literature, Faculty of Teacher Training, Shahid Motahari Campus, Farhangian University, Zahedan, Iran.
چکیده English

The intellectual teachings and philosophical foundations of Shahnameh (Book of Kings) serve as the best example and model for constructing a desirable and refined society based on human principles. Some researchers have considered Ferdowsi's worldview the best model for creating a globally balanced world with relative happiness. "Wisdom," "Justice," and "Wonder" are the three main pillars of Ferdowsi's thought in Shahnameh. Alongside these principles, concepts such as joyful living, moral lessons, contemplation of the ephemeral world, the mystery of death and fate, freedom and liberty, and many other concepts find expression in the artistic expression of the grand palace of literature.
This article, collected through a descriptive-analytical method and library sources, explores the linguistic functions of Shahnameh and the range of linguistic capacities and concerns of the enduring face of Iranian culture and literature in creating a foundation of Persian language elements, unique Persian names, and authentic Persian vocabulary, which are essential aspects of the national epic of Iran. The article also analyzes and examines Ferdowsi's artistic expression in three axes: "simplicity of language," "tone and music," and "rhetorical and innovative principles."

کلیدواژه‌ها English

Culture
Ferdowsi
Artistic Reflection
Shahnameh
Philosophical Foundations
اسلامی ندوشن، محمد علی (1369)، داستان داستان‌ها، چاپ 3، تهران: توس
اسلامی ندوشن، محمد علی (1371)، نوشته‌های بی‌سرنوشت، چاپ 3، تهران: یزدان
اسلامی ندوشن، محمد علی (1372)، آواها و ایماها، چاپ 4، تهران: یزدان
اسلامی ندوشن، محمد علی (1373)، سروِ سایه فکن، تهران: یزدان
اشرف زاده، رضا (1389)، محرمان سراپردۀ وصال، مشهد: سخن گستر
خالقی مطلق، (1395)، شاهنامه و فرهنگ ایران(مجموعه مقالات). چاپ 2، تهران: سخن
دهباشی، علی (1370)، فردوسی و شاهنامه (مجموعه مقالات)، مدبر: تهران
راشد محصل، محمدرضا (1385). شاهنامه پژوهی، دفتر نخست، مشهد: فردوسی
رنجبر، احمد (1369). جاذبه‌های فکری فردوسی، چاپ 2، تهران: امیر کبیر
زرین‌کوب، عبدالحسین (1370)، با کاروان حلّه، چاپ 6، تهران: علمی فرهنگی
سرامی، قدمعلی (1369)، از رنگ گل تا رنج خار، تهران: علمی فرهنگی
فردوسی، ابوالقاسم (1378)، شاهنامه، بر اساس نسخۀ 9 جلدی مسکو، تهران: ققنوس
شفیعی کدکنی، محمدرضا (1370)، موسیقی شعر، چاپ 3، تهران: آگاه
شفیعی کدکنی، محمدرضا (1372)، صور خیال در شعر فارسی، چاپ 5، تهران: آگاه
صفا، ذبیح الله (1387)، حماسه سرایی در ایران، چاپ 10، تهران: امیر کبیر
قزوینی، محمد (1327)، چهار مقاله نظامی عروضی، چاپ 2، قم: اشراقی
مسکوب، شاهرخ (1369)، مقدمه‌ای بر رستم و اسفندیار، چاپ 6، تهران: امیرکبیر
مسکوب، شاهرخ (1371)، چند گفتار در فرهنگ ایران، تهران: زنده رود
محبتی، مهدی (1379)، سیمرغ در جستجوی قاف، تهران: سخن
مجتبی، مهدی (1381)، پهلوان در بن بست، تهران: سخن
مرتضوی، منوچهر (1372)، فردوسی و شاهنامه، چاپ 2، تهران: مطالعات و تحقیقات فرهنگی
یاحقی، محمد جعفر (1373)، ز دفتر نبشته گهِ باستان، مشهد: خراسان شناسی
یوسفی، غلامحسین (1354)، برگ‌هایی در آغوش باد، تهران: توس
یوسفی، غلامحسین (1371)، چشمۀ روشن، چاپ 3، تهران: علمی فرهنگی
یوسفی، غلامحسین (1386)، کاغذ زر، چاپ 2، تهران: سخن