دو فصلنامه بین‌المللی «پژوهش‌های نوین ادبی»

دو فصلنامه بین‌المللی «پژوهش‌های نوین ادبی»

بررسی میزان تاثیرپذیری شهریار از اشعار ایرج میرزا بر اساس نظریه بینامتنیت ژولیا کریستوا

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده
استادیار زبان و ادبیات فارسی، گروه‌های آموزشی، پردیس شهیدباهنر و پردیس امام سجاد(ع)، بیرجند، ایران.
چکیده
ایرج میرزا با جسارتی هنرمندانه، اصول شعر را در سطوح مختلف زبانی و محتوایی دگرگون کرده و فضایی خاص در شعر ایجاد نموده است که می‌توان تأثیر این دگرگونی را در شعر شاعران بعد او، از جمله محمدتقی بهجت (شهریار) مشاهده کرد. با توجه به اهمیت شهریار به عنوان یکی از شاعران برجسته دوره معاصر و ایرج میرزا به عنوان یکی از شاعران مشهور عصر مشروطه، بررسی دیوان شعری این دو شاعر بزرگ جهت کشف ویژگی‌های مشترک زبانی و محتوایی اشعار ایشان بسیار اهمیت دارد و هدف از این پژوهش بررسی میزان تاثیرپذیری شهریار از ایرج میرزا بر اساس نظریه بینامتنیت ژولیا کریستوا با توجه به مشترکات زبانی و محتوایی، به روش تحلیلی ـ توصیفی است. در نتیجه مشخص گردید به لحاظ محتوایی، غزلیات شهریار بیشتر دارای محتوای دینی است و با توجه به این امر اشتراک قابل توجهی در شعر دو شاعر از نظر محتوا وجود ندارد؛ اما در حوزه واژه‌ها، ترکیبات عامیانه و در برخی موارد شیوه بیان اشتراکاتی را نشان می دهد.
کلیدواژه‌ها
موضوعات

عنوان مقاله English

Examining Shahriar's effectiveness of Iraj Mirza's poems based on Julia Kristeva's theory of intertextuality

نویسنده English

nazanin ehsani
Department of Elementary Education, Shahid Bahaner Campus and Imam Sajjad Campus, Birjand, South Khorasan, Iran.
چکیده English

With an artistic audacity, Iraj Mirza has transformed the principles of poetry at various linguistic and content levels and created a special atmosphere in poetry, whose influence is observed in subsequent poets' poetry, including Mohammad Taghi Behjat (Shahriar). Given the importance of Shahriar, as one of the prominent contemporary poets, and Iraj Mirza, as one of the renowned poets of the Constitutional era, examining the poetry collections of these two great poets to discover common linguistic and content features is of utmost importance. This research aims to investigate the extent of Iraj Mirza's influence on Shahriar's poetry based on Julia Kristeva's intertextuality theory, focusing on linguistic and content commonalities using an analytical-descriptive method. The findings indicate that Shahriar's poetry predominantly contains religious content, and considering this aspect, there is no significant commonality in the content of the two poets' works. However, commonalities are evident in terms of vocabulary, colloquial expressions, and, in some instances, style.

کلیدواژه‌ها English

New poetry
Poetry of the constitutional period
Language
content
آجودانی، ماشاالله (1381)، یا مرگ یا تجدد، تهران: اختران.
آرین پور، یحیی (1382)، از صبا تا نیما، تهران: زوار.
احمدی، بابک (1372)، ساختار و تحویل متن، تهران: نشر مرکز.
اخوان ثالث، مهدی(1369)، بدایع و بدعتها و عطا و لقای نیما یوشیج، تهران: بزرگمهر.
امین پور، قیصر (1390)، سنت و نوآوری در شعر معاصر، تهران: علمی و فرهنگی.
ایرج میرزا (1364)، دیوان اشعار، تهران: گلی.
بهجت، محمدحسین (1373)، دیوان اشعار، دو جلدی، تهران: زرین و نگاه.
براهنی، رضا (1374)، گزارش به نسل بی سن فردا، تهران: مرکز.
حائری، سیدهادی (1366)، افکار و آثار ایرج میرزا، تهران: جاویدان.
حائری، سیدهادی (1370)، گنجینه ذوق و هنر ایرج، تهران: جهان نما.
زرقانی، مهدی (1391)، چشم انداز شعر معاصر ایران: جریان شناسی شعر ایران در قرن بیستم، تهران: پایتخت
سخنور،جلال و سبزیان مرادآبادی، سعید (1387)، «بینامتنیت در رمان پیتر آکروید»، پژوهش‌نامة علوم انسانی، شمارة 58، صص 65- 78
شریفی، محمد (1390)، فرهنگ ادبیات فارسی، تهران: فرهنگ نشر نو.
شعبانی، بهرام (1395)، بررسی تحلیلی تاثیرپذیری شهریار از ایرج میرزا، نخستین همایش ملی ادبیات غنایی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد نجف آباد.
شفیعی کدکنی، محمدرضا (1383 )، ادوار شعر فارسی از مشروطیت تا سقوط سلطنت، تهران: سخن.
شفیعی کدکنی، محمدرضا (1390)، با چراغ و آینه در جستجوی ریشه های تحول شعر معاصر ایران، تهران: سخن.
صارمی، سهیلا (1386)، «کارکرد زبان در شعر ایرج میرزا»، زبان و زبانشناسی، دورة سوم، شمارة 6، صص-83-102
عربی، سجاد و غلامی، حمیدرضا (1400)، «نظریة بینامتنی در حوزة نقد عربی»، مطالعات نقد ادبی، دورة 16، شمارة 50، صص 249-268
فتوحی، محمود (1390)، سبک شناسی: نظریه‌ها، رویکردها و روش‌ها، تهران: سخن.
محجوب، محمدجعفر (1344)، تحقیق در احوال و افکار و آثار و اشعار ایرج میرزا و خاندان او، تهران: اندیشه.
مکاریک، ایرناریما (1384)، دانشنامة نظریه‌های ادبی معاصر، ترجمة: مهران مهاجر و محمدنبوی، تهران:آگه.
یاحقی، محمدجعفر (1382)، جویبار لحظه‌ها:جریان‌های ادبی معاصر ایران، تهران: جامی.
نامورمطلق، بهمن (1394)، درآمدی بر بینامتنیت، تهران: سخن.
نامورمطلق، بهمن (1394)، بینامتنیت یکی از مهمترین نظریات ادبی-فلسفی قرن بیستم، مصاحبه با خبرگزاری جمهوری اسلامی، 4شهریور1394